Главная » Блоги » Блог пользователя Леонид Скоробогатый

Мітрапаліт Кандрусевіч: Касцёл сёння не баіцца жыць у Божай праўдзе

Posted августа 2nd, 2009 by Леонид Скоробогатый

Мітрапаліт Мінска-Магілёўскі арцыбіскуп Тадэвуш Кандрусевіч (урыўкі з інтэрв'ю Catholic.by):
 — Калі ў сям’і ёсць дзеці, род працягваецца. Падобна і ў Касцёле: калі ёсць дзеці і моладзь, ён мае будучыню. Моладзь — гэта надзея Касцёла і надзея свету.

Мяне вельмі ўзрушыла вялікая колькасць прыступаючых да сакрамэнту споведзі. Я таксама каля паўтары гадзіны спавядаў «non stop».

Я ўбачыў, што моладзь умее па-хрысціянску весяліцца. Канцэтры, якія мелі хрысціянскі і духоўны змест, не былі асобнымі мерапрыемствамі, але з’яўляліся інтэгральнай часткай малітоўнай сустрэчы. Падчас пілігрымак, цэнтальнай урачыстасці ў Будславе і малітоўнай сустрэчы ў Івянцы моладзь паказала, што ўмее і маліцца, і весяліцца. Як некалі казалі: і да танца, і да ружанца. Брава, моладзь! Ад усяго сэрца дзякую вам!

Адной з мэтаў такіх малітоўных сустрэч з’яўляецца стварэнне клімату любові, даверу, узаемаразумення. Гэта магчыма толькі ў тым выпадку, калі мы будзем з павагай і любоўю адносіцца адно да аднаго, а таксама памятаючы пра галоўныя мэты дадзеных мерапрыемстваў. Перапрашаю, калі гэта не зусім удалося. Трэба памятаць, што ад нас і нашай сталасці залежыць будучыня падобных сустрэч.
..................... 
Сапраўдная свабода — гэта не жыццё пад дэвізам «Я маю права!», а пастаяннае пытанне: якімі павінны быць мае адносіны да іншых, да іх поглядаў і перакананняў. Свабода — гэта жыццё праўдай адкупленых дзяцей Божых. 
......................
І як дадае Бэнэдыкт XVI, не баяцца, бо Хрыстус нічога не забірае, а толькі дае.
..........
Пытанне: 
— Сённяшняя моладзь, гэта людзі розных, часта радыкальных поглядаў на свет, культуру, сваё месца ў грамадстве, палітыцы. На Вашу думку, ці можа сёння Касцёл стаць для ўсіх іх домам?
Адказ: 
— Дзверы Касцёла адчынены для ўсіх — людзей пабожных і грэшных. Касцёл святы, і адначасова гэта Касцёл грэшнікаў. .. і таму гэта сапраўдны дом для ўсіх.
.............
Часта мне задаюць пытанні: калі ў тым ці іншым раёне Мінска будзе пабудаваны касцёл? Мяркую, што гэтае пытанне не да біскупа, а да саміх вернікаў. Маё заданне — атрымаць дазволы на будаўніцтва святыні. У Мінску ўжо атрымана 6 пляцовак пад будову касцёлаў. Хто раней будаваў касцёлы? Самі вернікі. Пра гэта трэба памятаць. Пэўную, цяпер ужо зусім невялікую, дапамогу з-за мяжы мы, можа, і атрымаем, але галоўны цяжар павінны ўзяць на сябе самі вернікі. Так было заўсёды і застаецца актуальным па сённяшні дзень. Вернікі таксама павінны дбаць пра ўтрыманне будынка. На жаль, у нас прыжылося меркаванне, што за ўсё адказны святар. Касцёл належыць не святару, але вернікам. Святар нейкі час працуе ў адной парафіі, затым можа быць пераведзены ў іншую. Дарэчы, таксама і біскуп.
...........
Касцёл чакае ад нас евангельскага радыкалізму
....
Каталізатарам сапраўднага хрысціянства не можа быць ганенне на Касцёл, бо многія кажуць, што падчас пераследу вера была мацнейшая, а ў наш час —слабейшая. Вера мае наднацыянальны характар, надпалітычны, надэканамічны і г. д. Паводле сацыяльнага вучэння Касцёла, якое пададзена ў Кампендыуме, «Патрабаванні хрысціянскай веры немагчыма змясціць у нейкай адной палітычнай платформе. Сцвярджаць, што нейкая палітычная партыя ці кааліцыя поўнасцю адпавядае патрабаванням веры і хрысціянскаму жыццю — гэта значыць садзейнічаць узнікненню небяспечнай памылкі. Хрысціянін не знойдзе партыі, якая поўнасцю адпавядала б этычным патрабаванням, што вынікаюць з веры і з прыналежнасці да Касцёла. Прыналежнасць хрысціяніна да якой-небудзь палітычнай групоўкі ніколі не павінна быць ідэалагічнай, але заўсёды крытычнай, каб партыя і яе палітычная платформа атрымлівалі стымул для развіцця, якое будзе скіравана на сапраўднае агульнае дабро разам з духоўнай мэтай чалавека» (Кампендыум сацыяльнага вучэння Касцёла, №573).
..................

— Як Вы лічыце, якую пазіцыю займае сёння Каталіцкі Касцёл у Беларусі ў грамадскім жыцці краіны, ці належная яна?
 
— Галоўным заданнем Касцёла з’яўляецца прапаведаванне Евангелля. Гэта значыць абвяшчэнне праўды Божай. Праўда Божая абвяшчаецца праз навучанне, катэхізацыю, набажэнствы, дабрачыннасць, праз усю дзейнасць і сведчанне Касцёла. Касцёл заклікае і дапамагае захоўваць права Божае, абараняць сям’ю — адзіны і непарушны інстытут, устаноўлены Богам, права на жыццё — найвышэйшую каштоўнасць, дадзеную Богам, права на свабоду веравызнання, заклікае і дапамагае змагацца з такой вялікай бядой, як алкагалізм, да якога далучыліся наркаманія і СНІД, заклікае да сацыяльнай справядлівасці і г. д.
 
Каталіцкі Касцёл праз Канферэнцыю Біскупаў, праз асобных іерархаў або праз сродкі масавай камунікацыі неаднойчы выказваўся адносна балючых праблемаў сучаснасці і грамадства. Выказваўся таксама ў супольнасці з іншымі хрысціянскімі і нехрысціянскімі веравызнаннямі, найперш з Праваслаўнай Царквой. Гэта былі праблемы сям’і, абортаў, распаўсюджвання, прафілактыкі і лячэння алкагалізму, наркаманіі і СНІДУ; праблемы вяртання касцёльных будынкаў і атрымання дазволу на будаўніцтва новых; праблемы служэння замежных святароў, законнікаў і законніц; праблемы сацыяльнай справядлівасці; праблемы этыкі ў сродках масавай камунікацыі; праблемы, выкліканыя сучасным фінансавым крызісам і г. д. Ці з’яўляецца належнай пазіцыя Касцёла? Адказ можа даць толькі Бог. Езус казаў: не судзіце і вы не будзеце асуджаны. Напэўна, трэба памятаць і тое, што дасканалы толькі Бог і межаў дасканаласці няма.
 
— У адным з інтэрв’ю Вы казалі, што Касцёл не з гэтага свету, але знаходзіцца ў ім і не павінен уцякаць ад яго праблемаў. Скажыце, ці забараняе Касцёл сваім вернікам удзельнічаць у палітычным і грамадскім жыцці? Дзе мяжа, якую нельга перакрочыць, каб не стаць ахвярай сучаснага рэлігійна-палітычнага сінкрэтызму?
 
— Кажучы, што Касцёл не з гэтага свету, але знаходзіцца ў ім і не павінен уцякаць ад яго праблемаў, я толькі працытаваў благаслаўлёнага Папу Яна XXIII, з якім абсалютна згаджаюся. Касцёл не забараняе сваім вернікам удзельнічаць у палітычным жыцці. Касцёл забараняе святарам выстаўляць сваю кандыдатуру на выбары ў заканадаўчыя і выканаўчыя органы ўлады. Затое ён заахвочвае вернікаў прымаць удзел у палітычным і грамадскім жыцці, бо менавіта яны, калі будуць сапраўднымі хрысціянамі, будуць спрыяць, каб маральныя прынцыпы захоўваліся пры прыняцці законаў і іх практычным  выкананні. Тут не можа быць рэлігійнай паліткарэктнасці, як не можа быць і рэлігійна-палітычнага сінкрэтызму.
 
Сучаснае сацыяльнае вучэнне Каталіцкага Касцёла пра Касцёл і палітычную супольнасць кажа так: «Касцёл не атаясамліваецца з палітычнай супольнасцю і не звязаны ні з адной палітычнай сістэмай, паколькі палітычная сістэма і Касцёл дзейнічаюць кожны ў сваёй сферы» (Кампендыум сацыяльнага вучэння Касцёла, № 50). «Хаця Касцёл і палітычная супольнасць маюць бачную арганзіацыйную структуру, яны адрозніваюцца па сваёй канфігурацыі і мэтах… Касцёл паважае законную аўтаномію дэмакратычнага парадку і не мае права аддаваць перавагу таму ці іншаму інстытуцыйнаму ці канстытуцыйнаму рашэнню» (Кампендыум сацыяльнага вучэння Касцёла, № 424). Але з іншага боку, «узаемная аўтаномія Касцёла і палітычнай супольнасці не азначае раздзялення, якое б выключала супрацоўніцтва. Абедзве супольнасці, хаць і розным чынам, служаць асабістаму і сацыяльнаму пакліканню тых жа самых людзей. Фармальная арганізацыя Касцёла і палітычнай супольнасці не з’яўляюцца самамэтай, але служаць чалавеку, каб дапамагчы яму поўнасцю рэалізаваць правы, уласцівыя як грамадзяніну і хрысціяніну, і правільна выканаць адпаведныя абавязкі. Касцёл і палітычная супольнасць могуць ажыццяўляць сваё служэнне дзеля дабра ўсіх тым больш паспяхова, чым лепш яны будуць супрацоўнічаць, беручы пад увагу абставіны месца і часу» (Кампендыум сацыяльнага вучэння Касцёла, № 425).
 
Дазволю сабе прывесці яшчэ адну цытату з Кампендыума. «Для свецкіх вернікаў палітычная дзейнасць з’яўляецца годным і адказным выкананнем хрысціянскіх абавязкаў служыць бліжнім. Імкненне да агульнага дабра ў духу служэння, развіццё справядлівасці, асаблівая ўвага да сітуацыі беднасці і цярпення, павага да аўтаноміі зямных спраў, прынцып субсідыярнасці, падтрымка дыялогу і спакою на аснове салідарнасці — вось крытэрыі, якія павінны натхняць свецкіх хрысціянаў у іх палітычнай дзейнасці» (Кампендыум сацыяльнага вучэння Касцёла, № 565).
 
— Ці дастаткова адкрыты сёння Касцёл на грамадскую супольнасць, ці не існуюць бар’еры, якія перашкаджаюць у дыялогу з ёй. Ці не мае дыялог, які вядзе сёння Каталіцкі Касцёл у Беларусі, характару селектыўнасці?
 
— Мы стараемся весці дыялог з усімі. Не заўсёды гэта ўдаецца. Напрыклад, нам не ўдалося арганізаваць аплатковую сустрэчу з ваеннымі па прычыне адсутнасці спецыяльнай дамовы.
 
Цяжка таксама назваць сапраўдным дыялогам тыя сітуацыі, калі сам факт сустрэчы трактуецца другім бокам, як зняцце дагматычных адрозненняў.
 
Кожны дыялог павінен быць у любові і праўдзе, шчырасці і па добрай волі. Папа Бэнэдыкт XVI у сваёй апошняй энцыкліцы «Любоў у праўдзе» базуючыся на навучанні Касцёла, якое існуе да гэтага часу, сцвярджае, што Касцёл не прапануе тэхнічнага вырашэння праблем, звязанных з развіццём свету, і далёкі ад умяшальніцтва ў кіраванне дзяржавамі, пры гэтым ён павінен выконваць місію праўды дзеля грамадства (пар. Энцыкліка «Любоў у праўдзе», №9).
 
На прэс-канферэнцыі мы запрашаем і вядзём дыялог з усімі прадстаўнікамі СМІ. Ніхто і ніколі не праводзіць селекцыі. На галоўнай урачыстасці ў Будславе і на малітоўнай сустрэчы моладзі ў Івянцы прысутнічалі не толькі праваслаўныя, але і прадстаўнікі іншых веравызнанняў. На экуменічныя сустрэчы, якія адбываюцца ў нашых святынях, мы запрашаем прадстаўнікоў іншых канфесій. Не так даўно ў нашай Айчыне была створана Грамадская рада па маральнасці, у якую ўваходзіць Каталіцкі Касцёл, іншыя хрысціянскія канфесіі і нехрысціянскія рэлігіі,  разам з прадстаўнікамі грамадскасці.